Kütüphane / Sözlük
Turquality ve ihracat süreçlerinde sık karşılaşılan kavramları, kısa ve anlaşılır tanımlarla bir araya getirdik. Destek oranları ve başvuru kriterleri zaman zaman güncellenebildiği için, güncel rakamları her zaman Ticaret Bakanlığının resmi kaynaklarından teyit etmenizi öneririz.
A
Aksiyon Planı
Bir iyileştirme ihtiyacını somut adımlara dönüştüren, her adım için sorumlu kişi, hedef tarih ve başarı göstergesi tanımlayan yönetim aracı.
B
Belgelendirme
Bir ürün, süreç veya sistemin belirli bir standarda uygunluğunun bağımsız bir kuruluş tarafından onaylanması süreci.
Boşluk Analizi
Mevcut durum ile hedeflenen olgunluk seviyesi arasındaki farkları ortaya koyan, iyileştirme önceliklerini belirlemeye yarayan değerlendirme çalışması.
Büyüme Stratejisi
Bir şirketin pazar payını, gelirini veya uluslararası varlığını artırmak için izlediği, ölçülebilir hedeflerle desteklenen yol haritası.
C
CBAM (Sınırda Karbon Düzenleme Mekanizması)
Avrupa Birliğinin, ithal ürünlerin karbon ayak izine göre ek maliyet uyguladığı düzenleme; karbon yoğun sektörlerde ihracatçıları doğrudan etkiler.
D
Denetim (Turquality Denetimi)
Programa kabul edilen veya program kapsamında ilerleyen markaların, taahhüt ettikleri kurumsal ve stratejik gelişimi sahada doğrulamak için tabi tutulduğu inceleme süreci.
Denetim Provası
Gerçek denetim öncesinde, ekiplerin aynı soru ve senaryolarla test edildiği, bulguların erken tespit edilip düzeltilmesini sağlayan hazırlık uygulaması.
Devlet Destekleri
Ticaret Bakanlığı tarafından ihracatçı firmalara sağlanan; fuar, tanıtım, pazara giriş, danışmanlık gibi alanlardaki mali ve teknik destek kalemlerinin genel adı.
Dijital Dönüşüm
Bir şirketin süreçlerini, sistemlerini ve karar alma mekanizmalarını dijital teknolojilerle yeniden tasarlaması; verimlilik ve şeffaflığı artırmayı hedefler.
E
Emisyon Yönetimi
Bir şirketin faaliyetlerinden kaynaklanan sera gazı emisyonlarının ölçülmesi, raporlanması ve azaltılmasına yönelik sistematik yaklaşım.
EPD (Environmental Product Declaration)
Bir ürünün yaşam döngüsü boyunca çevresel etkilerini standart bir formatta açıklayan, bağımsız doğrulamaya tabi belge.
ESG (Çevresel, Sosyal, Yönetişim)
Bir şirketin çevresel etkisini, sosyal sorumluluğunu ve yönetişim kalitesini değerlendiren, giderek yatırımcı ve alıcı kararlarında belirleyici hale gelen çerçeve.
F
Fuar Desteği
İhracatçı firmaların yurt dışı fuarlara katılım maliyetlerinin belirli bir oranının Ticaret Bakanlığı tarafından karşılandığı destek kalemi.
H
Hazırlık Süreci
Bir firmanın Turquality başvurusu veya denetimi öncesinde dokümantasyon, süreç tasarımı ve ekip hizalaması gibi başlıklarda yürüttüğü çalışmaların bütünü.
İ
İhracat Destekleri
Devletin, firmaların uluslararası pazarlara açılmasını kolaylaştırmak amacıyla sunduğu mali ve danışmanlık nitelikli destek programlarının genel adı.
İzlenebilirlik
Bir sürecin veya kararın, kayıt altına alınmış kanıtlarla baştan sona takip edilebilmesi; denetimlerde güvenilirliğin temel göstergelerinden biridir.
K
Kanıt Zinciri
Bir iddianın veya uygulamanın, ilgili doküman ve kayıtlarla tutarlı ve kesintisiz biçimde desteklenmesi; denetçinin en çok aradığı unsurlardan biridir.
Karbon Ayak İzi
Bir ürün, faaliyet veya kuruluşun doğrudan ve dolaylı olarak sebep olduğu toplam sera gazı emisyonu miktarı.
Kurumsal Altyapı
Bir şirketin karar alma, raporlama, süreç yönetimi ve organizasyon yapısını oluşturan; büyümenin sürdürülebilirliğini belirleyen temel sistemler bütünü.
Kurumsal Yönetişim
Bir şirketin yönetim kurulu, üst yönetim ve paydaşları arasındaki karar alma, hesap verebilirlik ve şeffaflık ilişkilerini düzenleyen yapı.
KPI (Anahtar Performans Göstergesi)
Bir hedefe ulaşma derecesini ölçmek için kullanılan, sayısal ve izlenebilir gösterge.
L
LCA (Yaşam Döngüsü Analizi)
Bir ürünün hammaddeden bertarafa kadar tüm aşamalardaki çevresel etkisini ölçen, standartlaştırılmış analiz yöntemi.
M
Marka Değeri
Bir markanın tüketici ve alıcı nezdinde yarattığı güven, tanınırlık ve tercih edilme gücünün toplamı.
Marka Destek Programı
Turqualitye kıyasla daha erken aşamadaki markaların, uluslararası pazarlara açılma sürecinde desteklendiği giriş kademesi program.
Marka Konumlandırma
Bir markanın hedef pazarda rakiplerinden ayrışan, net ve tutarlı bir değer önerisiyle algılanmasını sağlayan stratejik çalışma.
Mevcut Durum Analizi
Bir şirketin kurumsal, operasyonel ve stratejik olgunluğunun mevcut haliyle değerlendirildiği, yol haritasının temelini oluşturan çalışma.
O
Olgunluk Analizi
Bir şirketin belirli bir alandaki (kurumsal, dijital, sürdürülebilirlik vb.) gelişmişlik seviyesinin sistematik olarak ölçüldüğü değerlendirme.
Organizasyonel Strateji
Bir şirketin yapısını, rollerini ve karar alma mekanizmalarını, uzun vadeli hedeflerine hizalayacak şekilde tasarlama çalışması.
P
Pazara Giriş Belgesi Desteği
Firmaların hedef pazarlarda ürünlerini satabilmek için ihtiyaç duyduğu belgelendirme masraflarının belirli bir oranının karşılandığı destek kalemi.
Performans Yönetimi
Bir şirketin hedeflerine ulaşma derecesini düzenli olarak ölçen, geri bildirim ve iyileştirme döngüsüyle desteklenen yönetim disiplini.
R
Raporlama Disiplini
Bir şirketin karar alma ve performans verilerini düzenli, tutarlı ve doğrulanabilir biçimde belgelemesi alışkanlığı.
Risk Yönetimi
Bir şirketin hedeflerine ulaşmasını tehdit edebilecek unsurların tespit edilip önceliklendirildiği ve azaltıldığı sistematik yaklaşım.
S
Stratejik İş Planı
Bir şirketin hedeflerini, bu hedeflere ulaşmak için izleyeceği yolu ve gerekli kaynakları ortaya koyan, denetimlerde de aranan temel doküman.
Süreç Standardizasyonu
Bir şirket içindeki tekrar eden işlemlerin, tutarlı ve izlenebilir bir yöntemle tanımlanması ve uygulanması.
Sürdürülebilirlik
Bir şirketin ekonomik, çevresel ve sosyal etkilerini dengeleyerek uzun vadeli değer yaratma kapasitesi.
Ş
Şeffaflık (Ürün Düzeyinde)
Bir ürünün üretim sürecine, bileşenlerine ve çevresel etkisine dair bilgilerin alıcıyla paylaşılabilir ve doğrulanabilir olması.
T
Ticaret Bakanlığı
Türkiyede dış ticaret politikalarını yürüten, Turquality dahil ihracat destek programlarını yöneten kamu kurumu.
Turquality
Türk markalarının uluslararası pazarda güçlü ve tanınır markalar haline gelmesini desteklemek amacıyla Ticaret Bakanlığı tarafından yürütülen devlet destek programı.
U
UR-GE (Uluslararası Rekabetçiliğin Geliştirilmesi Desteği)
Aynı sektördeki firmaların iş birliği kuruluşları önderliğinde bir araya gelerek yürüttüğü, ihracat kapasitesini artırmaya yönelik devlet destekli proje mekanizması.
V
Verimlilik
Bir sürecin, aynı veya daha az kaynakla daha fazla veya daha kaliteli sonuç üretecek şekilde optimize edilmesi.
Y
Yeşil Dönüşüm
Bir şirketin üretim, tedarik ve yönetim süreçlerini çevresel sürdürülebilirlik hedefleriyle uyumlu hale getirme süreci.
Yönetişim Modeli
Bir şirketteki karar alma yetkilerinin, sorumlulukların ve hesap verebilirlik ilişkilerinin tanımlandığı yapı.
Yol Haritası
Bir şirketin hedeflerine ulaşmak için izleyeceği adımları, zaman çizelgesini ve önceliklerini gösteren stratejik plan.
Yurt Dışı Birim Desteği
Firmaların yurt dışında açtığı mağaza, ofis veya depo gibi birimlerin kira giderlerinin belirli bir oranının karşılandığı destek kalemi.
